ISO 45001:2018 คือมาตรฐานสากลฉบับแรกที่กำหนดข้อกำหนดสำหรับระบบบริหารจัดการอาชีวอนามัยและความปลอดภัย (Occupational Health and Safety Management System) โดยเข้ามาแทนที่มาตรฐาน OHSAS 18001 ของอังกฤษที่องค์กรทั่วโลกเคยใช้อ้างอิงมาก่อนหน้านี้ ปัจจุบันมาตรฐานฉบับนี้มีการปรับปรุงเพิ่มเติมด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเมื่อปี 2024 และอยู่ระหว่างการพิจารณาทบทวนฉบับใหญ่ในขั้น Draft International Standard ซึ่งคาดว่าจะแล้วเสร็จในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า
เหตุใดองค์กรไทยจึงควรให้ความสำคัญ
สถิติอุบัติเหตุจากการทำงานในประเทศไทยยังคงอยู่ในระดับที่น่ากังวล โดยเฉพาะในภาคอุตสาหกรรมการผลิตและก่อสร้าง ต้นทุนที่เกิดจากอุบัติเหตุไม่ได้จำกัดอยู่เพียงค่ารักษาพยาบาลหรือค่าชดเชย แต่ยังรวมถึงการสูญเสียเวลาการผลิต ขวัญกำลังใจของพนักงาน และชื่อเสียงขององค์กรในสายตาคู่ค้า ระบบ ISO 45001 ช่วยให้องค์กรบริหารจัดการความเสี่ยงเหล่านี้อย่างเป็นระบบแทนการแก้ปัญหาเฉพาะหน้าเมื่อเกิดเหตุแล้ว
โครงสร้างที่เชื่อมโยงกับมาตรฐานการบริหารอื่น
เนื่องจาก ISO 45001 ใช้โครงสร้างระดับสูงตามภาคผนวก SL เช่นเดียวกับ ISO 9001 และ ISO 14001 องค์กรที่มีระบบบริหารคุณภาพหรือระบบบริหารสิ่งแวดล้อมอยู่แล้วจะสามารถบูรณาการระบบบริหารความปลอดภัยเข้าด้วยกันได้อย่างมีประสิทธิภาพ ลดความซ้ำซ้อนของเอกสารและการตรวจประเมิน
จุดเริ่มต้นที่แนะนำ
องค์กรที่เริ่มต้นควรทำความเข้าใจบริบทของตนเองก่อน โดยเฉพาะข้อกำหนดกฎหมายด้านความปลอดภัยในการทำงานของไทยที่เกี่ยวข้อง เช่น พระราชบัญญัติความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงาน แล้วจึงนำมาเชื่อมโยงกับกระบวนการบ่งชี้อันตรายและประเมินความเสี่ยงตามข้อกำหนดของมาตรฐานสากล เพื่อให้ระบบที่สร้างขึ้นตอบโจทย์ทั้งด้านกฎหมายและมาตรฐานสากลไปพร้อมกัน